Zo zou het gaan:
De telefoon gaat: het ziekenhuis in Amstelveen. Mijn moeder is opgenomen en haar toestand verslechtert snel. Ze heeft naar me gevraagd.
Ik pak de auto en scheur naar Amstelveen, alle flitspalen negerend.
In de stromende regen, dat hoort erbij.
Daar, in een steriele ziekenhuiskamer ligt mijn moeder, ze slaapt. Ik ga naast haar zitten en houd haar hand vast. Na een lange tijd doet ze haar ogen open. We kijken elkaar aan. Dan omhelzen we elkaar.
Geen woorden. Alleen vasthouden. Tien kille, boze jaren vallen zomaar ineens weg. Niets wat destijds zo belangrijk scheen, doet er nu meer toe. Uiteraard breekt op dat moment de zon door.
Moeder en dochter.
Daarna een wonderbaarlijk herstel. De doktoren begrijpen er niets van. Al na een paar dagen mag ze naar huis, mijn ouderlijk huis waar ik tien jaar niet meer ben geweest. Alles staat er nog net zo, alsof ik nooit ben weggeweest.
Er breekt een gouden tijd aan. Mijn kinderen leren eindelijk hun oma kennen en we genieten zo ontzettend van elkaar…
Maar dit is de werkelijkheid: gistermiddag vond ik op de mat een grote, witte envelop van een notariskantoor. Ik haalde er een stapel papieren uit en begon die door te bladeren. In eerste instantie begreep ik niet waar het over ging. Woorden als 'machtiging', 'erfgenamen', 'boedel'… ik kon ze niet plaatsen. Totdat ik deze zin las: wij condoleren u met het overlijden van uw moeder.
Ze is op 20 april overleden. Twee weken geleden al. Ik heb geen rouwkaart gekregen, weet van geen begrafenis. De tien kille jaren zijn geruisloos overgegaan in een eindeloze, grauwe winter.
Zo hard.
En zo verdrietig.
Ik zou zo graag iets van die kilte voor je wegnemen, maar helaas..
Ook zij heeft haar keuzes gemaakt Marina hoe onbegrijpelijk dan ook, je kunt nu niet meer doen dan proberen iets van de oude warmte terug te vinden in herinneringen.
Sterkte lieverd!
Lieve Marina, wat ontzettend allemaal :( Ik vind het zo vreselijk voor jou, voor jullie. Ik kan me niet voorstellen hoe je je zal voelen. Ik heb gisteravond in bed nog lange tijd aan jullie gedacht. Hxe9xe9l veel sterkte de komende tijd… En de tijd daarna. Liefs!
Een kippenvelverhaal. Gecondoleerd, sterkte en zet ‘m op.
Geen woorden voor. Sterkte.
Wat heftig…………….. sterkte ermee :-(
Man…ik voel haast je radeloosheid en verdriet. Je moet het hiermee doen, geen happy end. Maar ongetwijfeld later wel berusting en acceptatie en misschien begrip.
Sterkte. Ik leef mee
En zo had het moeten gaan. Met onweer ook nog, tijdens die dollemansrit. Slippende banden. Rook uit de motorkap.
Hoop dat je via via antwoorden krijgt. Hoop het zo voor je!
Heftig Marina. Sterkte. Ik ken je niet goed, maar goed genoeg om te weten dat je dit niet verdient.
Lieve Marina, wat een hartverscheurende gebeurtenissen. Gecondoleerd met het verlies van je moeder. #brokinkeel Dikke knuf.
Jojanneke
Een aangrijpend verhaal. Ik denk veel aan je deze dagen, Marina.
Goeie dag. Een klap voor je kop die jij, die geen mens verdient. En erger nog, je moet het de rest van je leven mee doen. Waarom? Troost en sterkte en doe het zelf vooral anders.
Wat een kutwijf! Beetje doodgaan, tsss.
Then again, misschien is het wel makkelijker communiceren zo?
Kumbaya my tweep.
Ik wens je heel veel sterkte, en vergeten kan je alles niet, maar vergeven gaat hopelijk wel lukken!
Och, lieverd toch…
….denk aan jou en de jouwen
{{{{ -X-}}}}
Lieve Marina,
ZO had t in elk geval niet moeten zijn. Ongelofelijk. De leegte en kilte. We denken aan je. Knuffel, hans, laurens, joske en ella.
Beste Marina,
Een ouder verliezen is al heftig, maar op deze manier helemaal! Hou je taai! Ik hoop voor je dat je je verdriet, evt. met hulp, een plek kan geven! (ik ken je natuurlijk verder niet, ik dacht dat je pas bij je moeder was geweest in Griekenland? Heb ik dan helemaal verkeerd begrepen…sorry)
Wat misselijkmakend oneerlijk, wat een nare machteloosheid na zulk verwoestend nieuws…
Wens jou, Menno en de meiden alle kracht, licht en sterkte toe die er te vinden is. Veel liefs!!
heel erg triest…… heel veel sterkte….. oneerlijk…
Sterkte!
Ik heb eenzelfde ervaring moest nota bene pas jaar later horen van een zus dat mijn moeder al was overleden. Oudste broer had er voor gezorgd dat we geen contact meer hadden met de hele familie. Ook dat hoorde ik van mijn zus die ook was misleid. Ik voel met je mee.
De keuze tot geen contact kwam toch van 2 kanten. Dat is geen troost maar wel iets om bij stil te staan. Maak in je hoofd dat “herstel” niet mooier dan het wellicht helemaal niet geweest zou zijn. Want de breuk was er ook niet voor niks. Wij hebben een zelfde ervaring. Naarmate de jaren voorbijgaan denk je steeds vaker: “had ik maar ….”. Dat is totaal zinloos. Ook je moeder heeft geen stappen gezet. Wilde dat misschien ook helemaal niet.
Kwel jezelf niet met voorstelling van zaken die alleen in je dromen bestaan.
Triest. Pijnlijk.
Hou maar vast aam de gedachte zoals het had moeten gaan.
Zo had zij zelf het vast ook liever gewild.
Sterkte.
Ik ken je niet maar je verhaal is zo aangrijpend en zo begrijpelijk. Keuzes lijken achteraf, altijd achteraf niet de juiste. Maar toen ze gemaakt werden wel. 2 kanten en maak het niet mooier want hoe we het willen gebeurd niet in het leven. Hoe graag we ook zouden willen. Kwel jezelf niet zo en ontzettend veel sterkte
Lieve Marina, Hoe moet ik hier nu op reageren. Ook mijn moeder is overleden, maar ik koester de 6 weken die ik nog voor haar heb mogen zorgen tijdens haar korte ziekbed. Dit afscheid is zo waardevol geweest. Dat jou dit is ontnomen voelt zo zwaar. Iets wat je nooit meer kunt overdoen. Ik wens je/jullie heel veel kracht en sterkte. Er zijn gelukkig ook veel mensen rond je die jou wel waarderen en het prettig vinden in jouw buurt te zijn. Dikke knuffel.
Heel veel sterkte.
Lieve Marina en Menno
Ik hoop oprecht dat je oudere mooiere herinneringen hebt om je aan vast te houden , hoe sterk ook verkleurd door de laatste jaren.
Heel veel liefs en kracht
Rich en Liek
Dag Marina, wat is er toch gebeurd met jou en je moeder? Jouw moeder was een bijzondere vrouw met erg veel liefde voor jou.Haar tekortkomingen waren haar hoogstwaarschijnlijk net zo onduidelijk, als het voor jou onduidelijk is, waarom je haar zo kwetste.Door te blijven proberen echt contact te maken en elkaars tekortkomingen te accepteren, zouden jullie met volwassen ogen naar elkaar hebben kunnen kijken. Als ouder kan je niet alles goed doen, maar als dochter van deze moeder, had je je kunnen afvragen :”Wat heb xedk gedaan dat zij zo is geworden”. Je bent een intelligente, knappe vrouw,het zou je bijzonder sieren ook te reflecteren op je eigen gedrag.Dag,Corrie
Corrie, kennen wij elkaar? Ik heb geen idee wie jij bent. Interessant dat in jouw ogen kennelijk het gedrag van kinderen bepalend is voor de persoonlijkheidsontwikkeling van de moeder. Ik zal mijn eigen kinderen maar liever niet met die nogal onmenselijke verantwoordelijkheid opzadelen.
Marina,
via Twitter kwam ik op jouw weblog terecht en las dit verhaal.. vreselijk zeg.. Ik wilde je langs deze weg heel veel sterkte wensen..
Oh help, wat verdrietig. En leerzaam. Dank voor het delen. En sterkte met het vinden van een plek hiervoor.
Mother, did it need to be so high?
[Pink Floyd]
x
Moeders en dochters….en het idiote idee dat dat altijd maar goed gaat; omdat het zo hoort.
Moeders zijn niet altijd aardig en houden helemaal niet altijd onvoorwaardelijk van hun kind…
Jij moet verder leven met dit gevoel…met dit ‘niet- afscheid’…keihard! Sterkte!!
Als je anders bent dan je moeder dan zul je aan elkaar moeten erkennen dat je van elkaar verschilt en het verschil respecteren. Waarom je zo doet, voelt of denkt zul je elkaar steeds moeten uitleggen. Dan kan, als je volwassen bent, alleen op basis van gelijkwaardigheid en met openheid en warmte van beide kanten. Het is niet gemakkelijk een dochter zo op te voeden dat ze een goede band met je heeft en toch zichzelf kan zijn en er een goed evenwicht is tussen geven en nemen.
Heel veel sterkte.
Lees ik berichtjes over comfort food…zonder te weten wat er aan de hand is, reageer ik daar, dwars door de knetterende koppijn een beetje vrolijk op terwijl ik een groot stuk chocola wegwerk en dan blijkt opeens dit er achter te zitten…voel ik me een hork en zit ik met een dikke strot, nu niet door de keelpijn, en tranen, niet door die voorhoofdsholte-ontsteking, maar omdat het leven soms gewoon even stom is en bijzondere mensen pijn doet…Stom, Stom…STOM!!!
En als je havermout dan ook nog eens ontploft…nog stommer!
Wat onwerkelijk lijkt me dat! Vreselijk. Wellingt nu je moeder alle tijd heeft om blogs te lezen vanuit de hemel kan ze zien hoe jij het had gewenst…
Sterkte.
(en dat uw volgende havermout maar niet moge ontploffen!)
Heel veel sterkte!
Wat een aangrijpend verhaal. Hoewel ik je niet ken, raakt het mij. De blijvende hoop op een ander einde en dan dit. Ik wens jou en je naasten kracht toe om dit te verwerken en accepteren.
Hxe8, ik snap het niet…Een paar weken geleden twitterde je nog zo vermakelijk over haar bezoek aan Nederland?
6 jaren en een kleinzoon van 4. Schoonouders die er niets van mee hebben gekregen op de manier zoals het hoort, wel via familie. En manlief die het ineens beu was en van het ene op het andere moment besloot het door zijn ouders verbroken contact te herstellen (omdat zij onze relatie niet zagen zitten) een paar weken terug. Voor het ooit te laat zou zijn… maar het is eigenlijk al te laat. Al die jaren, alle gebeurtenissen in ons gezin, de ups en de downs: zij maken geen deel uit van ons gezin zoals anderen dat wel doen. Zulke schade haal je nooit meer in, ook al wens je anders.
Veel sterkte xxx
@nathalie Dat was mijn Griekse, ‘biologische’ moeder, die ik pas 5 jaar ken. De moeder die nu dood is, is mijn adoptiemoeder, bij wie ik ben opgegroeid.
@kaatmossel, ik weet dat ik het niet moet idealiseren. Ben toch jaloers op de kans die jullie nu nog krijgen. Geniet er toch maar van.
Lieve Marina, Ik herinner me je moeder nog goed, al is het al weer jaren geleden. Ik begrijp niet zoveel van sommige reacties en het gemak om andermans leven te analyseren, dus ik wil je alleen maar heel veel sterkte wensen! Un fuerte abrazo!
Godver… Denk dat niet alleen jij, maar ook je moeder het liever anders had gezien. Ook al is dat er nooit van gekomen (misschien wel vanwege heel goede redenen) het is een gedachte om aan vast te houden.
Lees nu pas je verhaal, met kippenvel. Ik heb jou en je moeder heel lang geleden gekend, voor jou geen pannekoeken tussen de middag. Ik herken ook de tragiek van beiden wel willen, maar niet kunnen. Niets in het nu kan het verdriet van het verleden ongedaan maken, voor jou niet en voor je moeder niet. Zoals jij ook toen het verdriet van jouw moeder niet goed kon maken. Inderdaad, dat kun je niet van een kind verlangen, van niemand trouwens. Ik wens je heel veel sterkte. En liefs
Mieke
Sterkte, lijkt me heel moeilijk.
Lieve Marina, ik had dit gemist omdat we op vakantie waren. Sterkte. Ik voel je machteloosheid
Dat is nou precies waar ik bang voor ben. Ook al 10 moeilijke jaren achter de rug. Dit kan mij ook overkomen. Verschrikkelijk. Sterkte ermee.
Wat ik me maar blijft bezig houden in dit verhaal is waarom je die dollemansrit niet gewoon eerder hebt gemaakt? Waarom had daar eerst een telefoontje uit xe9xe9n of ander ziekenhuis aan vooraf moeten gaan.
Het is heel hard maar ik kan me ook heel goed voorstellen dat ‘de andere kant’ op deze manier heeft gehandeld. Ben zelf nml. zo’n ‘andere kant’ en ik geloof niet dat ik na zo’n lange periode anders zou handelen, maar misschien ook wel, ik weet het niet. Feit blijft dat je het blijkbaar graag anders had gezien en dat trots? boosheid? teleurstelling? frustratie? je er van af hebben gehouden. Een gemiste kans die onherstelbaar is. Ik wens je heel veel sterkte en wijsheid.
Annika, ik heb keer op keer de afweging gemaakt of het herstellen van het contact de ellende die dat teweeg zou brengen, waard zou zijn. En ik heb steeds besloten dat dat niet het geval was. Ik zal nooit weten of dat een goede beslissing was, al moet ik zeggen dat het feit dat mijn moeder nooit een poging heeft ondernomen om mij en haar kleinkinderen terug te zien, mij sterkt in het vermoeden dat het beter was zo.
(Het valt me op dat in het rijtje van emoties die me wellicht ervan hebben weerhouden, geen woorden als ‘verdriet’ en ‘gekwetstheid’ voorkomen.)
Ik begrijp wat je bedoeld, en inderdaad de emoties ‘verdriet’ en vooral ook ‘gekwetsheid’ spelen ook een grote rol. Ook bij mij, als ‘andere kant’. Ook ik zou het graag anders zien maar ben (na herhaaldelijke pogingen van mijn kant) bang om de deksel op de neus te krijgen. Bang ook om opnieuw een hoop ellende overhoop te halen en zelfs na een poosje opnieuw in deze situatie te belanden en dat zou ik niet overleven. Hoe dan ook, voor alle partijen is het verdrietig, in dit soort situaties zijn nooit winnaars maar alleen maar verliezers. Ik hoop oprecht dat je het een plekje kunt geven en dat er rust komt in je hart. Dat je kunt accepteren dat er ook dingen in je leven zijn die je overkomen en die je niet kunt helen en waar je geen invloed op hebt, ook al doe je nog zo je best. Nogmaals heel veel sterkte.
Beste Marina, wij kennen elkaar niet, maar ik heb jaren van je moeder les gehad. Ik wil niet oordelen over wie wanneer hoe en wat had moeten doen, maar wil je alleen condoleren met het verlies. Ik was kort geleden in Duitsland toen ik door een toevalligheid en uiteraard veel later dan jij, hoorde dat ze was overleden. Het bericht heeft me erg geschokt, ik was van plan haar uit Idar een kaart te sturen, maar ze was er al niet meer. Tja, mijn niet-afscheid staat in geen verhouding tot het jouwe, maar zelfs dat is dus anders gegaan dan ik had gedacht. Sterkte gewenst.
Kwam toevallig voorbij fietsen, alsnog gecondoleerd.
Jammer dat niemand je heeft benaderd van de familie of vrienden van je moeder na haar overlijden, dan was je er natuurlijk bijgeweest ondanks die 10 jaar.
Ik denk wel dat het veel betekend heeft voor je moeder dat jij er was toen ze wakker werd / om je vroeg en de tijd die jullie nog gegund was nadien.
Veel sterkte,
Rob
Tussen alle wensen en dankbetuigingen is het ook tijd voor een wat ander lichtje over dit geheel. De schrijfster had, wat mij betreft, erbij mogen vertellen wat de andere kant van de medaille een beetje inhoudt, of althans ene paar aanwijzingen erbij kunnen geven. Een beetje oplettende lezer zal zich alleen afgevraagd hebben van: “goh, hoe zou dat nou zo komen, wat steekt daarachter?” Het kan kloppen, dat ze vele malen terugdenkt aan het verleden, aan de leuke jaren die zij heeft gehad, maar misschien ook de minder leuke momenten, (dat zal bij mij ook gebeuren als mijn ouders er ooit niet meer zijn). Wellicht is inderdaad haar het een en ander ontnomen is. Maar……. hoe zou dat toch komen, als jouw eigen adoptiemoeder, (die mede jou zover heeft gekregen waar je nu bent en waar je nu allemaal dankbaar gebruik van hebt kunnen maken!) jou niet voor dr dood op de hoogte stelt. Is het jou ontnomen, of heb je zelf de toegangsweg daarheen ooit afgesloten, (of anderen zover weten te krijgen dat deze noodgedwongen de deur voor je dicht knalden)? Hoe heb je haar ooit behandeld? Wat vond mijn broer hoe ik met mijn moeder omging? Natuurlijk hoeft niet de hele wereld te weten wat er zich afgespeeld heeft, maar aan een eenzijdige en niet altijd even juiste weergave van verhalen heeft niemand iets. Jammer dat in dit artikel het tot dusver gebleven is bij “ego, ego, ego en mijn kijk op het geheel en that’s it!” Schuldgevoel en moreel plichtbesef, beide dingen worden tot dusver achterover gedrukt of weggestopt. Het zou kunnen dat er nu bepaalde spijtgevoelens ineens de kop op zijn gaan steken, jammer maar tsja, daar ben je dan een beetje erg laat mee, te laat blijkt nu! Maar……. er kunnen nu ook alsnog positieve kanten aan het geheel komen. Ieder mens maakt fouten in zijn/haar leven, ik, mijn buren, mijn collega’s, mijn vrinden en familie maar jij net zo goed, (jij bent tenslotte ook maar een mens!). Troost jezelf met de gedachte dat je nu ultieme kansen hebt spijt-gevoelens te verwerken en er goed mee om te leren gaan. Deze kun je het beste kunt verwerken door nu naar jezelf te kijken. Ik weet het, ik hou je nu even een grote spiegel voor, en zeg tegen je: “kijk daar eens even heel goed in, de komende tijd!” Kom eens uit jouw eigen belevingswereldje en besef dat een mens door juist omgaan met anderen vanzelf het nodige aan respect respect krijgt, maar deze nooit van zijn of haar leven moet nemen, of zelfs opeisen. Misschien dat deze adviezen je kunnen helpen bij het vinden van antwoorden op vragen, waarom het de laatste 10 jaar tussen jou en jouw moeder zo gegaan is, (Fred zal ongetwijfeld zich vele malen in zijn graf omgedraaid hebben!). Wie weet komen ook de antwoorden naar boven, op de vragen, waarom een deel van jouw familie, (of liever gezegd adoptie-familie, om maar even de meest kloppende terminologie te gebruiken!) jou de rug heeft toegekeerd. Je hebt, koppie-koppie en beschikt over de nodige intelligentie om daar de nodige antwoorden op te vinden, (een voorrecht wat bij lang niet iedereen is weggelegd, dus ook dat heb je weer enorm mee!). Edoch, naast IQ bestaat ook nog EQ en naast ene egocentrische kijk bestaat er ook inlevingsvermogen naar anderen toe en dat zou weleens als ultiem hulpmiddel kunnen dienen, dus maak handig gebruik van deze aangereikte handvatten, zou ik zeggen. Marina, bedankt voor het lezen, hopelijk kun je er iets mee doen. Heel veel succes en sterkte en maak er wat moois van! Lieve groetjes. David
Goh, ik bezocht deze site al tijden niet. Klikte bij toeval vanaf een linkje bij Jolie.
Jouw echte moeder in Griekenland leeft hopelijk nog wel?
Mijn vader (en zijn 4 broers in Australië) verbrak(en) in 1965(jaren ’60) het contact met zijn moeder. Zijn broers later allen ook. Met opa was er gelukkig wel contact (mijn grootouders waren gescheiden). Alleen mijn tante was de enige die contact bleef (proberen te) houden met haar moeder.
Toen oma stierf (circa eind jaren 80, een oma die ik dus nooit ontmoet heb) was mijn vader toch wat melancholisch. Wij, de 4 kleinkinderen destijds in Nederland (in Austalië wonen er ook vele), kregen een klein bedragje op onze rekening van haar laatste centen. Zo gaat dat als er zoiets als een breuk is met je (groot)ouder(s). Mijn oma is zwaar dement en eenzaam in een tehuis overleden (mijn tante stierf al eerder). Geen van haar zonen heeft haar ooit weer opgezocht. Mijn tante heeft dat nog weleens geprobeerd te bewerkstelligen.
Oma heeft vele kleinkinderen en nu al achterkleinkinderen. Ik vind het triest, maar zo is het gegaan.
Ieder mens maakt vanuit eigen integriteit om een contact al dan niet te verbreken of niet voort te zetten. Dat deed mijn vader en ik had geen andere optie dan op te groeien met de wetenschap dat er wel ergens ene oma was, maar die was niet voor contact. Ik heb er ook niet om gevraagd en het stond te ver van me af.
Voor zo’n breuk is geen verantwoordelijke aan te wijzen. Dat is te eenzijdig. Ook al kiezen mensen partij voor iemand, het blijft een zaak tussen jou en je adoptiemoeder.
Ik denk, door verhalen die ik ken over mijn oma, dat het een zeer moeilijke vrouw was. Maar ook zij had haar goede kanten. Ik vind het wel jammer dat ik haar niet gekend heb, maar misschien heeft het me ook wel een hoop hartzeer gescheeld en is me een hoop gekonkel bespaard gebleven. Dat zal ik nooit weten.
Maar maak het jezelf niet te zwaar je schuldig te voelen Marina. Het is zoals het is (gegaan). Er zijn 2 partijen en jouw adoptiemoeder had een evengroot aandeel in jullie breuk. Als mensen van die familie zich tegen jou gekeerd hebben zegt dat ook iets over hen.
Als zij echt veel om je had gegeven, zou ze toch zeker ook een poging hebben kunnen ondernemen iets van een contact te herstellen. Het feit dat dat niet geburd is, vind ik evenzwaar voor jou als adoptiedochter. Ik vind het bijna tekenend dat je zo’n envelop op de mat krijgt. Dat had zeker anders gekund en daar zijn ook mensen verantwoordelijk voor die jouw moeder wel tot het laatst hebben meegemaakt. Ik vel geen oordeel, dat is gewoon mijn mening. Maar ik hoop dat je mijn verhaal kunt gebruiken om je rouw wat anders te bezien.
Hopelijk is je leven en rouw er niet een van eindeloos schuldgevoel. Groetjes! Marion